Wednesday, September 23, 2026

పుస్తకం... నా ప్రియ నేస్తం...

.                                          
🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷

                                            ~ యం. ధరిత్రీ దేవి 
   పుస్తకం నా ప్రియ నేస్తం...
   నాకు ప్రాణప్రదం...
   అలసిన వేళ సేదదీర్చే ఔషధం
   ఒంటరినైన...ఊరడించే నెచ్చెలి...
   తెరిస్తే చాలు...అక్షరాలు కావవి...
   అనంతకోటి ఆలోచనలు 
   కొలువుదీరిన కూటమి...!
   మేధావుల కలం నుండి జాలువారి
   చెక్కుచెదరక నిలిచిన 
   అక్షర శిల్పాలే మరి...!!
   అలరిస్తూ..మురిపిస్తూ ఒకసారి...
   నవ్విస్తూ..విషాదంలో ముంచేస్తూ
   మరోసారి...అంతలోనే...
   ఓదారుస్తూ.. నిద్రాణమైన శక్తిని 
   తట్టిలేపుతూ..బద్ధకాన్ని వదిలిస్తూ...
   గమ్యం చూపిస్తూ..ఆగకుమా 
   సాగిపొమ్మంటూ..వెన్నుతడుతూ 
   ముందుకు తోసే స్ఫూర్తిప్రదాతలు 
   ఆ అక్షర దీపాలు...!!
   పుస్తకం..కాదు హస్తభూషణం...
   మస్తిష్కాన్ని మధించే 
   మహిమాన్విత ఉపకరణం..
   ఉజ్వల భవితకు సోపానాలు 
   వేసే ఉత్తమోత్తమ సాధనం...!
   విజ్ఞాన వినోదాల భాండాగారం...
   కాలక్షేపం కలగలసి..లభ్యం..
   మానసికోల్లాసం...!
   పుస్తకపఠనం..మెదడును
   పదును పెట్టే ఇంధనం...
   కావాలి దినచర్యలో అదో భాగం..
   నూతనోత్తేజానికి పడుతుందపుడే బీజం!!
   అందుకే...పుస్తకం నా ప్రియనేస్తం..
   నాకు ప్రాణప్రదం...!

🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷🌷








Tuesday, September 8, 2026

చందమామ రావే...చల్లగాలి తేవే...

🤱🧏🌛🌜🌝🌛🌜🌝🌛🌜🌝

చందమామ రావే/
చల్లగాలి తేవే 
వెన్నెలమ్మ రావే / 
వెలుగులే తేవే
చందమామ చల్లగాలి 
లిసిపోయి ఈ పూట
పాపాయికి పాడాలి 
కమ్మనైన లాలిపాట          
                                                      //చందమామ//
నింగిలోన నీవుంటే 
చుక్కలన్ని నీ చుట్టే
మా చెంతకు నీవొస్తే 
అలకబూనునేమో 
చిన్నబోవునేమో 
తగవులాట లేకుండా 
తరలిరావ చందమామ 
ఆ చుక్కల మించిన 
చిన్ని చిన్ని పాపలిచట 
వేచి వేచి ఉన్నారు
వేయి కళ్ళతోటి ఓ మామ..
వచ్చిపోవ ఇటువేపు 
లేకుంటే గొంతు దిగదు
అమ్మ చేతి గోరుముద్ద
వేగిరమే వచ్చేయ్ వా 
మా లోగిలి నడయాడగ 
చక్కనైన ఓ చందమామ         //చందమామ//

చక్కదనం చల్లదనం 
కలబోసుకున్న 
ఓ కలువలరాయడా
చీకట్లు తొలగించి 
వెలుగురేఖలందించే 
ఓ వెన్నెలరేడా 
అందనంత ఎత్తులో 
ఆకసాన ఉన్నావుగానీ
అందుబాటులోనె కద 
ఉన్నావు..ఓ మామ..
అంబరాన వెన్నెలంత 
మా సొంతమె అంటావే 
దిగిరావా వేగిరమే నెలరేడా...
నిలబడవా నిమిషమైన 
ఒక్కసారి మా ముంగిట  
మా ముచ్చట తీర్చవా 
చక్కనైన చందమామ        //చందమామ//
 🌝🌝🌝🌝🌝🌝🌝🌝🌝🌝🌝🌝🌝

     
['సంచిక ' ఆన్లైన్ వార పత్రిక ( 30.8.26 ) లో ప్రచురితమైన నా రచన 🙏]

Friday, August 28, 2026

అమ్మ భాష విశిష్టత...

🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹


మన గిడుగు రామ్మూర్తి గారి జన్మదినం నేడు 
తెలుగును వాడుక భాషగా ప్రోత్సహించిన ఘనుడు
తెలుగుభాషా దినోత్సవ శుభ సందర్భం ఈనాడు
ఇది కేవలం వేడుక మాత్రమే కాదు 
భాషాభివృద్ధి..సంస్కృతీ పరిరక్షణల 
నిరంతర కృషికై స్ఫూర్తినిచ్చు శుభదినం...
అనాదిగా ఘనచరిత గలిగిన బాష మనది...
ఆదికవిగా తెలుగు భాషకు పునాది వేసిన నన్నయ... 
సంఘ సంస్కరణల భావాల వెల్లువతో
చిరస్మరణీయుడైన కందుకూరి..
దేశమంటే మట్టికాదోయ్.. దేశమంటే మనుషులోయ్..
అంటూ సామాజికస్పృహ రగిలించిన గురజాడ...
చెయ్యెత్తి జై కొట్టు తెలుగోడా గతమెంతో ఘనకీర్తి కలవోడా..
అంటూ ఎలుగెత్తి చాటిన వేములపల్లి...
తెలుగువీర లేవరా దీక్షబూని సాగరా.. అంటూ
గేయాల వెల్లువ కురిపించిన ఆత్రేయ... 
దేశభాషలందు తెలుగు లెస్సయని
పలికిన కృష్ణదేవరాయల అభిమానధనం...
భాషావైభవాన్ని చాటి చెప్పిన బమ్మెర పోతన భాగవతం... 
అంతేనా... వేమన శతకం..
సుమతీ శతకం అందించిన నీతులు..సూక్తులు
నాడూ..నేడూ ఏనాడైనా..పరిమళం కోల్పోని 
సుగంధ భరిత నిత్య స్ఫూర్తి కిరణాలు...
మహామహులను స్మరించుకుంటున్న
ఈ మహత్తర క్షణాన..మాతృభాష విశిష్టత 
మననం చేసుకుందాం... అమ్మ భాష గొప్పదనాన్ని
నలుచెరగులా విస్తరింపజేద్దాం... 🙏
🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹
        తెలుగు భాషా దినోత్సవ శుభాకాంక్షలు
🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹🌹








 

Tuesday, August 25, 2026

నేర్చుకుందాం గుణపాఠాలు...

 

                        ~యం. ధరిత్రీ దేవి 

అనుభవాలు తరచిచూడ అనేక రకాలు 
జీవన గమనాన తప్పనివి..తప్పించుకోలేనివి !
తీపివి కొన్ని.. చేదు తినిపించేవి కొన్ని..!
ఆహ్లాదాన్నిస్తూ తీయనివి.. పలుకరిస్తాయి..
మదిని పులకరింపజేస్తాయి..
మనోవేదనకు చోటు లేని 
మధురానుభూతులవి !!
చేదు అనుభవం.. తద్భిన్నం !
చెరిగిపోదు.. గాయం మానిపోదు..
గుండెల్లో దిగబడ్డముల్లు కనిపించదు..
గుచ్చుకుంటూనే ఉంటుంది..
అవమానాల భారం పెంచే ఆ బాధకు 
మరణం లేదు.. ఉండదు..
అయితే.. మనిషికి తెలియందొక్కటే..
ఏది మంచి.. ఏది చెడు.. తెలిపేది
చేదు అనుభవాలే అని..!!
నిజస్వరూపాలు తేటతెల్లమయ్యాక 
తేలిక పడటం ఎంత తేలిక !!
తెలుసుకో నేస్తం.. నేర్చుకుందాం..
చేదు నుండి పాఠాలు.. ఆ పాఠాలు గుణపాఠాలై 
మరిక పడనేపడవుగా..'తప్పు'టడుగులు !!
<><><><><><><><><><><><><><><><><>

Friday, August 14, 2026

మలిసంధ్య

 

~ యం. ధరిత్రీ దేవి 
    
దినకరుడు పడమటి దిక్కున 
దిగిపోతున్న సమయాన.. నింగిని మెరిసే 
ఆ వర్ణచిత్రం ఎంత మనోహరం! అది..
ప్రకృతి గీసిన అద్భుత సౌందర్యం!!
చూపరులకు అది ఇచ్చే ఆహ్లాదం 
అనిర్వచనీయం.. పొద్దు వాలుతున్న ఆ క్షణం 
అందరికీ ఎందుకో అంత ఇష్టం !!

జీవిత చరమాంకాన్ని తలచి తలచి..
భయపడతాం.. బాధపడతాం..
అస్తమించే సూర్యునిలో అగుపించే ఆ అందం .
మలి వయసులో మనిషిలో మాత్రం కనలేమా!
మరెందుకా అలజడి! జీవనగమనంలో..
అలసి సొలసిన ఈ దేహం 
విశ్రాంతి కోరే చివరి అంకం వృద్ధాప్యం..
బరువు.. బాధ్యతలు తీరిపోయి..
తమకంటూ మిగిలి.. చేజిక్కిన
అరుదైన అదృష్టాన్ని అందుకుని..
తనకోసం వాడితే.. సూర్యాస్తమయంలోని 
మెరుపులు మలి వయసులోనూ మెరిసిపోవా!!

ముసలితనం శాపం కాదు..
మనకోసం.. ప్రతీ మనిషి కోసం..
దేవుడిచ్చిన దివ్య వరం 
అప్పుడెప్పుడో కన్న కలలకు 
రూపమివ్వడానికి చేతి కందిన 
మహత్తర అవకాశం ..! అందుకే..
మలిసంధ్యను స్వాగతిద్దాం..
మనసారా ఆస్వాదిద్దాం...
   
[ 5.7.26 సంచిక..ఆన్లైన్ వారపత్రిక లో 
   ప్రచురింపబడ్డ నా స్వీయ కవిత 🙏]




Thursday, August 6, 2026

అన్నా అన్నా రారా..{ బాలగేయం}

🫠🙂🤗🙂🫠🤗🙂🤗

అన్నా అన్నా రారా 
పలకా బలపం తేరా 
అ ఆ ఇ ఈ దిద్దించరా 
ఏ బి సి డి పలికించరా 
ఆటలు పాటలు నేర్పించరా 

చెల్లీ చెల్లీ వస్తున్నా..
అడిగినవన్నీ తెస్తున్నా 
అచ్చులు హల్లులు దిద్దిస్తా 
ఏ బి సి డి పలికిస్తా 
ఇదిగో ఇదిగో వస్తున్నా 

అమ్మ ఆవు ఇల్లు ఈగ 
ఉడత ఊయల ఎలుక ఏనుగు
పుస్తకమంతా చదివిస్తా 
ఆటలు పాటలు నేర్పిస్తా
ఇదిగో ఇదిగో వచ్చేశా...
🤗🫠🙂🤗🙂🤭🤗🙂

[ రచన : యం. ధరిత్రీ దేవి ]









 

Monday, July 27, 2026

నా స్మృతుల్ని సమాధి చేయగలవా..!!😌

 

అమ్మా.. నేచేసిన నేరమేమిటమ్మా..!?
అంత ప్రేమ అంతలోనే ఎలా మాయమైపోయెనమ్మ..?
ఆటాడుతూ పడిపోతే అల్లల్లాడిపోయావు 
బువ్వ తినిపిస్తూ పొలమారితే కలవరపడతావు..
నే నవ్వితే నీ మోమున కోటి కాంతులు !!

' అమ్మా' అని పిలిస్తే చాలు అక్కున చేర్చుకుంటావే..!
మరి..ఆ పిలుపు వద్దంటూ ఎందుకమ్మా 
నా నోరు నొక్కేయాలనుకున్నావు ?
లాలపోసి.. జోలపాడి నిద్రబుచ్చిన ఆ చేతులు..
పౌడరద్ది..దిష్టిచుక్క పెట్టి.. ఫ్రాకు తొడిగి..
బుట్టబొమ్మలా తీర్చిదిద్దిన ఆ చేతులు..
ఎలా బిగించాయమ్మా ఉరి నా లేత గొంతుకు ..!?

అర్ధరాత్రి ఆకలికేడిస్తే.. నోటి కందిన 
ఆ పాలధారల కమ్మదనం.. మరువగలనా!
నను హత్తుకుని ఆదమరిచి నీవు..
నిదురించడం నాకింకా గురుతే..
తప్పటడుగులనాడు అంబరాన్నింటిన 
నీ సంబరం.. ఎక్కడ? అదృశ్యమైపోయెనా !
నా చిలుకపలుకులు నిన్నలరించిన క్షణాలు..
నాకెరుకే..! అంతలోనే అంత చేదెలా అయితినమ్మా!!

అత్తింట ఆరళ్ళు.. అదనపు కట్నపు సెగలు..
అప్పుల బాధలు.. నిను చుట్టుముడితే..
నాన్న అరాచకాలు నిను వేధిస్తే..
శిక్ష నాకు వేశావేమిటమ్మా! ఎదురీత చేతగాక..
తలరాత మార్చాలనుకున్నావు..
నువ్వు లేక నా అనాధ బ్రతుకు 
ఊహించలేకపోయావు.. చివరికి... 
మిగిలిందేమిటమ్మా !? నా ఆయుష్షు కూడా 
పోసుకుని నీవు మాత్రం మిగిలావు..!!

సమస్యలు వేధిస్తే.. బ్రతుకులు చిదిమేయాలా !
పది నెలలు కడుపున మోశావు..
మరణం అంచులు తాకి.. మరో జన్మ ఎత్తి..
నాకు జన్మనిచ్చావు.. ఆపాటి కడగండ్లు 
నీకు దూదిపింజలే!! సహనానికి మారుపేరు నీవు..
అంత కఠినంగా ఎలా మారిపోయావు?
ఇప్పుడు తీరాయా నీ వెతలు !
సమసిపోయాయా నీ సమస్యలు !!

అమ్మా.. నీకో ఊరట..! కన్ను మూసిన 
నీ కంటి పాపకు.. ఇక నిశ్చింతేలే ..!
నాలాంటి అభాగ్యులు కోకొల్లలిక్కడ ..
అమ్మ చేత.. నాన్న చేత హతులై..
నాకు తోడుగ ఉన్నారిచట.. నా బెంగ నీ గురించి..
ఎలా మోయగలవమ్మ..! నీ జీవితకాలం 
దహించే ఆ వేదన!! నన్ను సమాధి చేశావు..
నా స్మృతుల్ని చేయగలవా..!
నా అభ్యర్థన ఒక్కటే.. దయచేసి..
మళ్లీ ఉరి బిగించుకోకు..
నన్ను వెతుక్కుంటూ వచ్చి..నా చెంత చేరకు...
😌🤔😌🤔😌🤔😌🤔😌🤔😌🤔😌🤔😌

[ 'విహంగ ' ఆన్లైన్ మాసపత్రిక మే 2026 
    సంచికలో ప్రచురితమైన నా కవిత 🙏]